প্ৰশ্নৱলী

ভাব-বিষয়ক :

১। (ক) ‘সাৰথি’ পুথিখন কাৰ ৰচনা?
উত্তৰ : ‘সাৰথি’ পুথিখন সত্যনাথ বৰাৰ ৰচনা।

(খ) কি নজনাৰ নিমিত্তে বহুত মানুহে জীৱনত নানাবিধ উপদ্ৰৱ ভুগিবলৈ পায়?
উত্তৰ : ব্যৱহাৰৰ সঠিক নিয়ম নজনাৰ বাবে মানুহে জীৱনত উপদ্ৰৱ ভোগ কৰে।

(গ) কোনটো শ্ৰেণীৰ মানুহৰ শত্ৰু সৰহ?
উত্তৰ : কেটেৰা মাত মাতি চলা খিংখিঙীয়া মানুহৰ শত্ৰু সৰহ।

(ঘ) সজ ব্যৱহাৰৰ অনুপান কি?
উত্তৰ : সজ ব্যৱহাৰৰ অনুপান হ’ল নম্ৰতা।

(ঙ) মনত অহঙ্কাৰ ৰাখি মুখত নম্ৰ হ’লে মানুহক কি কৰা হয়?
উত্তৰ : তেনে কৰিলে মানুহক ছল কৰা হয়।

(চ) ‘এই শ্ৰেণীৰ মানুহৰ স্বভাৱ নিচেই পাতল।’ – ইয়াত কোনটো শ্ৰেণীৰ মানুহৰ কথা কোৱা হৈছে?
উত্তৰ : ইয়াত গুপ্ত কথা ৰক্ষা কৰিব নোৱাৰা মানুহৰ কথা কোৱা হৈছে।

(ছ) কাৰ লগত সম্বন্ধ ৰাখিলে শঠতাক প্ৰশ্ৰয় দিয়া হয়?
উত্তৰ : শঠ মানুহৰ লগত সম্বন্ধ ৰাখিলে শঠতাক প্ৰশ্ৰয় দিয়া হয়।

(জ) ‘বহল ব্যাকৰণ’ পুথিখন কাৰ ৰচনা?
উত্তৰ : ‘বহল ব্যাকৰণ’ পুথিখনো সত্যনাথ বৰাৰ ৰচনা।

২। চমুকৈ বুজাই লিখা :

(ক) ব্যৱহাৰ প্রণালীক সামান্য কথা বুলি কিয় উলাই কৰিব নোৱাৰি?
উত্তৰ : ব্যৱহাৰ প্ৰণালীক সামান্য বুলি উলাই কৰিব নোৱাৰি, কাৰণ ই মানুহৰ জীৱনত অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰে। মানুহৰ জীৱনৰ সফলতা বহু পৰিমাণে তেওঁৰ ব্যৱহাৰৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে। এজন মানুহৰ ব্যৱহাৰ ভাল হ’লে সমাজে তেওঁক সন্মান কৰে আৰু তেওঁৰ প্ৰতি আস্থা ৰাখে, যাৰ ফলত তেওঁৰ জীৱনৰ পথ সুগম হয়। কিন্তু যদি কাৰোবাৰ ব্যৱহাৰ বেয়া হয়, তেনেহ’লে তেওঁ বহু শত্ৰুৰ সৃষ্টি কৰে আৰু বিভিন্ন সমস্যাৰ সন্মুখীন হয়। গতিকে, নিজৰ ব্যক্তিত্ব গঢ়ি তোলা আৰু সমাজত সুস্থিৰভাৱে জীয়াই থকাৰ বাবে ভাল ব্যৱহাৰ অতি আৱশ্যক।

(খ) বিনয় ভাবত দান কৰিব লাগে বুলি জ্ঞানীসকলে কিয় কৈছে?
উত্তৰ : জ্ঞানীসকলে দানৰ লগত বিনয় বা নম্ৰতা থকাৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিছে। তেওঁলোকৰ মতে, যদি কোনোবাই দান কৰোঁতে কঠুৱা কথা বা অহংকাৰ প্ৰকাশ কৰে, তেনেহ’লে সেই দানে তাৰ প্ৰকৃত মূল্য হেৰুৱায়। এনে দানে কেৱল মানুহৰ অপমানহে কৰে, যি মানৱতাৰ পৰিপন্থী। কিন্তু বিনয় আৰু নম্ৰতাৰে কৰা দান হৃদয়েৰে কৰা হয়, যি দান গ্ৰহণকাৰীৰ মনত শান্তি আৰু কৃতজ্ঞতাৰ ভাৱ জগায়। সেয়েহে, দানৰ প্ৰকৃত অৰ্থ আৰু মানৱিকতা ৰক্ষা কৰাৰ বাবে বিনয় অতি জৰুৰী।

৩। তাৎপৰ্য ব্যাখ্যা কৰা :

(ক) ‘নম্ৰতা সজ ব্যৱহাৰৰ অনুপান।’
উত্তৰ : এই বাক্যশাৰীৰ তাৎপৰ্য হ’ল, নম্ৰতা আৰু ভাল ব্যৱহাৰৰ মাজত থকা গভীৰ সম্পৰ্ক। যেনেকৈ ৰোগ নিৰাময়ৰ বাবে দৰৱৰ সৈতে অনুপান (সহায়ক পদাৰ্থ) মিহলাই খালে দৰৱৰ গুণ বৃদ্ধি পায় আৰু ই অধিক কাৰ্যকৰী হয়, ঠিক তেনেকৈ নম্ৰতা থাকিলে মানুহৰ ভাল ব্যৱহাৰ অধিক ফলপ্ৰসূ হয়। নম্ৰতাই ব্যৱহাৰক মধুৰ আৰু প্ৰিয় কৰি তোলে। নম্ৰ মানুহে তেওঁৰ কথাত আৰু আচৰণত আনক সন্মান কৰে, যাৰ ফলত তেওঁৰ ভাল ব্যৱহাৰ সহজে আনৰ হৃদয় স্পৰ্শ কৰে আৰু তেওঁক সকলোৰে প্ৰিয় কৰি তোলে।

(খ) ‘সোণৰ জেউতি অমান্য কৰিলে নকমে।’
উত্তৰ : এই বাক্যশাৰীৰ তাৎপৰ্য হৈছে মহৎ আৰু গুণী মানুহৰ মূল্যৰ ওপৰত। সোণৰ নিজস্ব মূল্য থাকে, যাক কোনোবাই অমান্য কৰিলেও তাৰ মূল্য কেতিয়াও হ্ৰাস নহয়। ঠিক তেনেকৈ যি মানুহ সত্যেৰে মহৎ আৰু যাৰ ব্যক্তিত্ব উচ্চ, তেওঁক কোনোবাই অমান্য বা অপমান কৰিলেও তেওঁৰ গুণ আৰু মূল্য কেতিয়াও নকম হয়। এনে মহান ব্যক্তিসকলৰ মূল্য তেওঁলোকৰ নিজৰ কৰ্ম আৰু আদৰ্শৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে, আনৰ মতামত বা আচৰণৰ ওপৰত নহয়। এই উক্তিটোৱে মহৎ লোকৰ স্থিৰতা আৰু শ্ৰেষ্ঠত্বৰ বিষয়ে বুজাইছে।

ভাষা-বিষয়ক :

৪। বিপৰীতাৰ্থক শব্দ লিখা :

• সুখ → দুখ
• সন্তোষ → অসন্তোষ
• সজ → অসজ
• চৰিত্ৰৱন্ত → চৰিত্ৰহীন
• কপটীয়া → সৰল
• মিঠা → তিতা
• বিনয় → অহঙ্কাৰ
• নম্ৰতা → গৰ্ব্ব
• লঘু → ডাঙৰ
• উচ্চ → নিম্ন
• নিন্দা → প্ৰশংসা
• গুপ্ত → প্ৰকাশ
• দোষ → গুণ
• গহীন → পাতল
• আঢ্যৱন্ত → দৰিদ্ৰ

৫। বাক্য ৰচনা কৰা :

চকুৰ কুটা → কঠুৱা মাতৰ বাবে তেওঁ সকলোৰে চকুৰ কুটা হ’ল।

পেটত কথা ৰাখা → গোপন কথা বুজি তেওঁ পেটত কথা ৰাখিব পৰিল।